พาราเซตามอลกับตับ: ตรวจยาซ้ำซ้อนจากฉลากอย่างไร?

ชื่อการค้าต่างกันไม่ได้แปลว่าตัวยาต่างกัน

ยาสองกล่องอาจใช้ชื่อการค้าคนละชื่อแต่มี paracetamol หรือ acetaminophen ร่วมกัน การเลือกจากคำว่าแก้หวัดกับแก้ปวดจึงไม่พอจะตัดความซ้ำซ้อน

เริ่มอ่านช่องสารสำคัญหรือ active ingredients แล้วดูปริมาณต่อเม็ด ต่อซอง หรือต่อหน่วยยา ชื่อเดียวกันในหลายผลิตภัณฑ์ต้องถูกนับร่วมก่อนใช้

อ้างอิง: FDA — Acetaminophen FDA — Avoid acetaminophen overdose

ตรวจทั้งปริมาณและเวลาที่กินจริง

การจดเฉพาะจำนวนเม็ดอาจยังไม่พอ เพราะแต่ละผลิตภัณฑ์มีความแรงต่างกัน และยาผสมมีตัวยาอื่นที่ต้องพิจารณาด้วย เก็บกล่องหรือฉลากไว้ ไม่ทิ้งจนเหลือเพียงเม็ดยาที่ไม่ทราบชื่อ

บทความนี้ไม่กำหนดขนาดยาส่วนตัว ให้ยึดฉลากและคำสั่งแพทย์หรือเภสัชกร โดยเฉพาะเด็ก ผู้มีโรคตับ หรือผู้ใช้ยาและแอลกอฮอล์ร่วม

อ้างอิง: FDA — Acetaminophen

ยาแก้หวัดหลายอาการเป็นจุดที่มักนับพลาด

ถ้ากินยาแก้หวัดผสมแล้วปวดศีรษะ อย่าเพิ่มยาแก้ปวดโดยยังไม่ตรวจส่วนประกอบ ผลิตภัณฑ์เดิมอาจมีพาราเซตามอลอยู่แล้ว แม้หน้ากล่องเน้นบรรเทาอาการอื่น

เมื่อไม่แน่ใจ ให้ถามเภสัชกรพร้อมรูปฉลากทุกตัว การบอกชื่อยี่ห้ออย่างเดียวอาจไม่พอ เพราะบางยี่ห้อมีหลายสูตร

อ้างอิง: FDA — Acetaminophen FDA — Avoid acetaminophen overdose

สงสัยได้รับเกินไม่ควรรอให้ตัวเหลือง

FDA ระบุว่าการได้รับเกินอาจไม่มีอาการช่วงแรก หรืออาการปรากฏช้า การรอให้ปวดท้องหรือเหลืองก่อนขอความช่วยเหลือจึงไม่ปลอดภัย

ถ้าสงสัยได้รับเกินหรือได้รับซ้ำมากกว่าคำสั่ง ให้ติดต่อหน่วยบริการหรือไปโรงพยาบาลทันที พร้อมยา ปริมาณ และเวลาที่ใช้ ไม่กินยาเพิ่มและไม่พยายามแก้ด้วยอาหารเสริมหรือวิธีล้างตับ

อ้างอิง: FDA — Acetaminophen FDA — Avoid acetaminophen overdose

ใช้ระบบจดง่าย ๆ เมื่อมีหลายคนช่วยดูแล

ในบ้านที่มีหลายคนจัดยา ควรมีรายการเดียวกันว่าให้ยาอะไร เวลาใด และตามคำสั่งไหน เพื่อไม่ให้คนถัดไปให้ซ้ำเพราะไม่ทราบว่ากินแล้ว

หากเปลี่ยนผลิตภัณฑ์ ให้อ่านฉลากใหม่ทุกครั้ง ไม่จำขนาดจากกล่องเก่า และแยกยาที่หมดอายุหรือไม่ทราบชื่อออกจากยาที่ใช้อยู่เพื่อให้ตรวจได้ชัด

• ใช้บันทึกเวลาเดียวกันระหว่างผู้ดูแล
• เก็บฉลากยาเดิมและยาผสมให้ครบ
• ถามผู้เชี่ยวชาญเมื่อชื่อหรือความแรงไม่ชัด

อ้างอิง: FDA — Acetaminophen